Ülkelerin Para Birimleri ve En Çok Kullanılan Para Birimleri

Ülkelerin Resmi Para Birimleri

Dünyada birçok ülkenin kendi resmi para birimine sahip olduğunu belirtmiştik. Az nüfuslu bazı ülkeler ise diğer ülkelerin para birimlerini kullanmayı tercih ediyor. Ayrıca ortak bir para birimi (Euro) kullanan Avrupa Birliği ülkeleri de ayrı bir yerde konumlanıyor.  Genel itibarıyla para birimleri hakkında bilgi sahibi olmak gerek yatırım gerekse ticari faaliyetler genelinde gerekli olabiliyor. Bu bağlamda ülkelerin resmi para birimleri, isimleri, kısaltması ve sembolleri aşağıdaki kapsamlı tablodan incelenebilir:

Dünyada En Çok Kullanılan Para Birimleri

Yaygın kullanıma bağlı olarak bir sınıflandırma yapıldığında, en çok kullanılan para birimleri şunlardır; 

• Amerikan Doları,
• Euro,
• Japon Yeni,
• Kuveyt Dinarı,
• Bahreyn Dinarı,
• Umman Riyali,
• Ürdün Dinarı,
• İngiliz Sterlini,
• Cayman Adaları Doları,
• İsviçre Frangı,
• Kanada Doları.

Rezerv Para Birimleri ve Önemi

Uluslararası rezervler, ülkelerin para otoriteleri tarafından kontrol edilen, her an kullanıma hazır birbirlerine çevrilebilen ve uluslararası ödeme aracı olarak kabul gören varlıklardır.

Uluslararası rezervler; Euro, İngiliz sterlini, ABD doları gibi para birimlerinin yanı sıra uluslararası standartta altın gibi değerli metallerden oluşur. Bu noktada rezerv para birimleri, yani Euro, İngiliz sterlini, ABD doları, vb. için her ülkede bir rezerv kompozisyonu bulunur. İlgili kompozisyon içinde en büyük pay ise her an kullanıma hazır tutulan ve getiri sağlayan dövizlerindir. Dövizler arasında ABD doları, “rezerv para” olarak isimlendirilir ve ayrı yere sahiptir. En çok kullanılan para birimleri ve rezerv para birimleri hangileri sorularına yanıt, aşağıdaki para birimleridir.

• ABD Doları,
• Euro,
• İngiliz Sterlini,
• İsviçre Frangı,
• Japon Yeni.

Dolarizasyon ve Para Birimi Güvenilirliği

Dolarizasyon kavramı, akademik yazında tam dolarizasyon, kısmi dolarizasyon ve yarı resmi dolarizasyon olmak üzere başlıca üç alt başlıkta yer alır. İlk olarak, bir ülkede ABD doları gibi yabancı para biriminin, ulusal para birimi yerine yaygın kullanımına dolarizasyon denir.

Tam dolarizasyon, bazı ülkelerde görülen ulusal para birimi yerine tamamen yabancı para biriminin kullanımıdır. Panama ve Ekvador gibi birkaç ülkede görülür. Euro bölgesinde de ulusal para birimleri yerine tek bir ortak para birimi kullanılmakla birlikte dolarizasyon kapsamı dışında tutulan farklı bir örnek olarak değerlendirilir. Kısmi dolarizasyon ise tasarruf, borçlanma, fiyatlama gibi işlemlerde yaygın olarak yabancı para biriminin kullanımını ifade eder. Birçok ülkede kısmi dolarizasyon görülmektedir.

Bir ülkede ulusal para biriminin değerini koruması yönündeki temel özellikler, toplumun yatırımdan ticarete çok sayıda farklı konuda kendi para birimine güven duymasına rehberlik eder. Söz konusu güven, fiyat ve döviz kuru istikrarı gibi alanlarda kendini somut olarak gösterir.

Burada değinilmesi gereken bir diğer konu Paranın unsurlarıdır. Temelde, Paranın dört unsuru vardır, bunlar;

• Birbirleri ile direkt olarak sayısal ilişki kurulamayan soyut ve somut varlıklar için hesap ölçüsü olarak kullanılır. Örneğin 1 şey (örneğin simit) 1 TL ile ifade edilirken doğrudan bağlantısı olmayan bir başkası (örneğin sinema bileti) 10 TL ile ifade edildiğinde kavramlar birbirleri ile ölçülebilir hale gelir.
• Para, takas aracıdır. Somut ve soyut unsurlar arasında değiş-tokuş amacıyla kullanılır.
• Para, değer saklamada kullanılır.
• Son olarak para, bir sözleşme aracıdır. Güven unsurunun ikamesi olarak para, daha üst düzey bir mutabakat aracılığı sağlar. Gelecekte tutulmak üzere verilecek sözün kayıt aracı olarak kullanılabilir.

Döviz Kurları ve Piyasalara Etkisi

Döviz kurları ve piyasalara etkisi şu başlıklarda değerlendirilebilir;

• İthalat ve ihracat

Döviz kurlarının piyasalara en yoğun etkisi, ithalat ve ihracatta görülür. Bir ülkede döviz kuru yükseldiğinde ihracat avantajlı olur, ithal ürünlerde ise fiyat artışları yaşanır.

• Enflasyon

Kurlarda artış yaşanması, enflasyona negatif etki ederken ulusal para biriminin değer kazanması, enflasyonun düşmesinde etkili olabilir.

• Faiz ve para politikaları

Bir ülkede döviz kurları ile merkez bankaları tarafından belirlenen faiz oranları arasında yakın ilişki vardır. Merkez bankalarının para politikası hamleleri de kurlardaki değişime göre şekil alabilir.

• Finansal piyasalar ve yatırım ortamı

Döviz kurlarının oynaklığı, borsa, vb. birçok piyasada değişkenleri tetikleyebilir.

Eğer siz de döviz alım-satım işlemlerine ilgi duyuyorsanız FX Market ile tanışmalısınız! Döviz ve kıymetli maden alım satım işlemlerinizi FX Market ile Fibabanka Mobil Bankacılık kanalı üzerinden kolayca gerçekleştirebilirsiniz.

Ülkelerin para birimleri ve en çok kullanılan para birimleri nelerdir sorularının yanıtlarını tüm yönleri ile aktardığımız bu kapsamlı içerikte şunları öğrendik:

• Ülkelerin resmi para birimleri,
• Dünyada en çok kullanılan para birimleri,
• Rezerv para birimleri ve önemi,
• Dolarizasyon ve para birimi güvenilirliği,
• Döviz kurları ve piyasalara etkisi.

Finansal okuryazarlık, ekonomik terimler, ilginç bilgiler ve daha fazlası için bizi takip etmeye devam edin.